Bir Su Damlasının Ninova'dan Londra ve Dicle'ye Taşıdığı Hafıza
Elif Şafak'ın Gökyüzünde Nehirler Var romanı, özgün adı There Are Rivers in the Sky olan ve farklı yüzyıllarda yaşayan üç karakteri su, hafıza ve Gılgamış Destanı üzerinden birbirine bağlayan tarihî-edebî romandır. Viktorya dönemi Londra'sında yoksulluk içinde doğan Arthur sıra dışı hafızası sayesinde Asur uygarlığına ve çivi yazılı tabletlere uzanan bir hayat kurar. 2014'te Dicle kıyısında yaşayan Ezidi kız Narin büyükannesiyle kutsal Laleş'e gitmeye hazırlanır. 2018 Londra'sında hidrolog Züleyha ise Thames üzerindeki yüzen evinde kendi aile geçmişiyle yüzleşir. Su, üç zaman çizgisinin ortak hafıza taşıyıcısıdır.
Arthur, Narin ve Züleyha'yı Birleştiren İki Nehir ve Eski Bir Destan
Roman Mezopotamya'nın antik Ninova kentindeki Asur tabletlerinin ve Gılgamış Destanı'nın izlerinden başlayarak üç ayrı zamana açılır. Viktorya dönemi Londra'sında Thames kıyısındaki yoksul bir ailede doğan Arthur Smyth olağanüstü hafızası sayesinde matbaada çalışma fırsatı bulur. Ninova kazıları ve çivi yazısına duyduğu ilgi hayatını Mezopotamya tarihine bağlar.
2014'te Türkiye'nin Dicle kıyısında yaşayan Ezidi kız Narin işitme yetisini kaybetme tehlikesiyle karşı karşıyadır. Büyükannesi onu kutsal Laleş Vadisi'ne götürmek isterken bölgedeki savaş ve Ezidi toplumuna yönelen tehdit giderek yaklaşır. 2018 Londra'sında hidrolog Züleyha Clarke, bozulan evliliğinin ardından Thames üzerindeki yüzen eve taşınır. Su üzerine çalışan bilim insanının kendi ailesi ve Mezopotamya'yla bağlantısı, diğer iki hayatın izlerine yaklaşmasını sağlar.
Elif Şafak'ın Diller ve Kültürler Arasındaki Romanları
Elif Şafak Türkçe ve İngilizce eserler yayımlayan romancıdır. Aşk, Baba ve Piç, İskender, Havva'nın Üç Kızı, On Dakika Otuz Sekiz Saniye ve Kayıp Ağaçlar Adası gibi romanlarında göç, hafıza, kimlik ve kültürel karşılaşmaları işlemiştir.
Arthur, Narin ve Züleyha
Arthur Smyth Viktorya Londra'sında büyüyen ve Asur tabletlerine ilgi duyan karakterdir. Narin 2014'te Dicle kıyısında yaşayan Ezidi kızdır. Züleyha Clarke ise 2018 Londra'sında çalışan hidrologdur.
Su, Arkeoloji ve Hafızayı Üç Zaman Diliminde Okumak İçin
Gökyüzünde Nehirler Var, üç farklı karakterin hikâyesini yalnız tesadüfi soy bağlantılarıyla değil aynı su döngüsü, nehirler ve Gılgamış Destanı çevresinde kurmasıyla dikkat çeker. Arthur üzerinden 19. yüzyıl Asurolojisi ve eski tabletlerin Avrupa'ya taşınması, Narin üzerinden Ezidi kültürü ve yakın tarihin şiddeti, Züleyha üzerinden günümüz su bilimi ve göçmen aile hafızası ele alınır. Tarihî kurgu, arkeoloji, Mezopotamya, çevre meseleleri ve farklı yüzyılların sonunda tek bir temada birleştiği geniş romanları seven okurlara uygundur.
Kültürel Hafızanın Nesneler ve Doğa Yoluyla Taşınması
Roman tabletler, eski destanlar, nehirler ve su döngüsü üzerinden hafızanın yalnız insanların zihninde değil metinlerde, coğrafyada ve kuşaklar arasında aktarılan hikâyelerde de korunabileceğini düşündürür.
Okur yorumları
0 yorumHenüz yorum yapılmadı. Bu kitabı okuduysanız ilk değerlendirmeyi siz paylaşın.