Antik Roma'dan Geç Antikçağın Yeni Düzenine
Roma İmparatorluğu'nun Gerileyiş ve Çöküş Tarihi 3, Edward Gibbon'ın imparatorluğun uzun dönüşümünü izleyen büyük çalışmasının sonraki fiziksel bölümüdür. Bu aşamada Roma dünyasında siyasi merkezlerin değişmesi, sınır halklarıyla mücadele, dinî dönüşüm ve imparatorluk kurumlarının eski biçimlerinden uzaklaşması Gibbon'ın anlatısında giderek daha belirleyici hâle gelir. Çalışmanın bütününde Batı Roma'nın çözülmesi son nokta değildir; Doğu Roma ve Bizans tarihi de devam eden Roma mirasının parçası olarak ele alınır. Türkçe baskıların cilt bölünmesi aynı olmadığı için üçüncü dosyada hangi özgün bölümlerin bulunduğu kesin olarak doğrulanmadan olay ve hükümdar sınırı verilmemiştir.
Roma Dünyasının Yeni Siyasi ve Dinî Dengesine Doğru
Gibbon'ın çok ciltli çalışmasının bu devam bölümü, eski imparatorluk düzeninin yerini farklı siyasi ve dinî yapılara bırakmasını açıklayan büyük anlatının parçasıdır. İmparatorluk sınırları üzerindeki baskılar, ordunun değişen yapısı ve farklı halkların Roma topraklarına yerleşmesi devletin siyasi coğrafyasını dönüştürür. Hristiyanlığın imparatorluk içindeki kurumsal gücünün artması ve eski dinî geleneklerin gerilemesi Gibbon'ın özellikle önem verdiği konulardandır.
Roma'nın batı kesimindeki merkezî otoritenin giderek zayıflamasıyla Doğu'daki imparatorluk yapısının devamlılığı arasındaki fark, sonraki yüzyılları anlamanın temel unsurlarından biridir. Gibbon olayları kendi 18. yüzyıl tarih anlayışı içinden yorumladığından, barbarlık, din ve uygarlık kavramlarını kullanış biçimi modern araştırmalarda ayrıca tartışılmaktadır.
Gibbon'ın Avrupa Tarih Yazımına Etkisi
Edward Gibbon'ın Roma üzerine çalışması tarihsel anlatım, kaynak kullanımı ve büyük ölçekli neden-sonuç açıklamaları bakımından sonraki Avrupa tarihçileri üzerinde güçlü etki bırakmıştır.
Roma Tarihine Adanmış Büyük Çalışma
Gibbon'ın en önemli ve kalıcı eseri The History of the Decline and Fall of the Roman Empire'dır. Çalışmanın özgün yayımlanma süreci 1776'dan 1789'a kadar devam etmiştir.
Roma ile Bizans Arasındaki Süreklilik Sorununu Düşünmek İçin
Üçüncü cilt ve çalışmanın devamı, Roma tarihini 476 yılında bir anda biten basit bir anlatı olarak görmenin ötesine geçer. İmparatorluk kurumlarının doğuda devam etmesi, farklı halkların eski Roma topraklarında yeni siyasi yapılar oluşturması ve dinin dönüşümü uzun süreli tarihsel değişimin parçalarıdır. Geç antikçağ, Bizans başlangıçları ve Avrupa tarih yazıcılığıyla ilgilenen okurlar açısından zengin bir klasik sunar. Günümüzde kullanılan geç antikçağ yaklaşımı Gibbon'ın 'çöküş' modeliyle önemli noktalarda ayrıldığı için karşılaştırmalı okuma özellikle öğreticidir.
Gerileme ile Dönüşüm Arasındaki Farkı Tartışmak
Gibbon olayları gerileme ve çöküş çerçevesinde yorumlarken modern araştırmacılar birçok gelişmeyi dönüşüm olarak açıklamaktadır. Eser bu iki tarih yaklaşımını karşılaştırmak için güçlü bir temel sağlar.
Okur yorumları
0 yorumHenüz yorum yapılmadı. Bu kitabı okuduysanız ilk değerlendirmeyi siz paylaşın.