Rantey
Ensaio sobre a Cegueira
Beyaz Körlük Salgınıyla Çöken İsimsiz Şehrin DüzeniJosé Saramago'nun Körlük romanı, trafikte ışığın değişmesini bekleyen bir adamın hiçbir fiziksel neden olmadan aniden görme yetisini kaybetmesiyle başlar. Adamın yaşadığı körlük karanlık değil, her tarafı kaplayan yoğun bir beyaz...
José Saramago'nun Körlük romanı, trafikte ışığın değişmesini bekleyen bir adamın hiçbir fiziksel neden olmadan aniden görme yetisini kaybetmesiyle başlar. Adamın yaşadığı körlük karanlık değil, her tarafı kaplayan yoğun bir beyazlık biçimindedir. Kısa süre içinde onunla temas eden kişilerde de aynı durum ortaya çıkar ve hükümet salgını kontrol altına almak için ilk hastaları terk edilmiş bir binada karantinaya alır. İnsanların isimlerle değil özellikleriyle anıldığı romanda, yalnız doktorun karısı görme yetisini korur. Saramago salgını toplum düzeni, ahlak, iktidar, dayanışma ve insanın kırılganlığı üzerine kapsamlı bir alegoriye dönüştürür.
Bir adam arabasıyla kırmızı ışıkta beklerken ansızın beyaz bir körlüğe yakalanır. Onu muayene eden göz doktoru herhangi bir fiziksel neden bulamaz ve kısa süre sonra kendisi de aynı biçimde kör olur. Vakaların çoğalması üzerine yetkililer salgının yayılmasını önlemek için ilk körleri eski bir akıl hastanesinde zorunlu karantinaya alır. Doktorun karısı aslında görebildiği hâlde eşinden ayrılmamak için kör olduğunu söyler ve onunla birlikte içeri girer.
Dışarıdan verilen destek azaldıkça içeride hijyen, yiyecek ve güvenlik düzeni çöker. Bazı gruplar temel ihtiyaçları kontrol ederek diğer insanlar üzerinde güç kurmaya başlar. Körlük şehrin tamamına yayıldığında kurumsal düzen de ortadan kalkar. Doktorun karısı gördüğünü gizleyerek küçük grubunu korumaya çalışırken insanların korku altında ne kadar zalim veya dayanışmacı olabileceğine tanık olur.
José Saramago 1922-2010 yılları arasında yaşamış Portekizli romancı ve denemecidir. 1998 yılında Nobel Edebiyat Ödülü'nü almış; Körlük, Görmek ve Baltasar ile Blimunda gibi eserleriyle tanınmıştır.
Roman karakterleri çoğunlukla özel adlarıyla değil doktor, doktorun karısı, ilk kör, koyu renk gözlüklü genç kız ve gözü bantlı ihtiyar gibi tanımlarla anılır. Doktorun karısı salgın boyunca görme yetisini kaybetmeyen temel karakterdir.
Körlük bir salgın romanı gibi başlayıp kısa sürede insanların kurumlar, yasalar ve gündelik alışkanlıklar olmadan nasıl davranacağını inceleyen toplumsal deneye dönüşür. Saramago, iyi ve kötü davranışları belirli karakter tiplerine kolayca dağıtmaz; aynı koşullar altında dayanışma ile vahşetin yan yana ortaya çıkabileceğini gösterir. Distopya, salgın kurgusu, insan doğası ve ahlaki seçimler üzerine düşünmeyi seven okurlar için modern edebiyatın önemli eserlerinden biridir. Cinsel şiddet ve ağır insanlık durumları içerdiği için hassas okurlar açısından zorlayıcı bölümleri vardır.
Roman, temel hizmetler ve toplumsal kurallar çöktüğünde gücün kolayca şiddet aracına dönüşebildiğini; buna karşılık küçük insan gruplarının karşılıklı yardım ve sorumluluk sayesinde yaşamı yeniden organize edebildiğini düşündürür.
Körlük ilk kez 1995 yılında Portekizce yayımlandı. Kırmızı Kedi Yayınları'nın Aykut Derman çevirili 2022 baskısı 336 sayfadır ve 9786052980811 ISBN numarasını taşır.
José Saramago'nun Körlük romanının Portekizce özgün adı Ensaio sobre a Cegueira'dır.
Hastalar karanlık görmek yerine yoğun beyazlıkla çevrelendiklerini söyler; bu nedenle salgın beyaz körlük olarak tanımlanır.
Doktorun karısı salgına yakalanmayan ve karantina boyunca görebildiğini diğer insanlardan büyük ölçüde gizleyen temel karakterdir.
Kırmızı Kedi Yayınları'nın doğrulanan baskısı 9786052980811 ISBN numarasını taşımaktadır.
Arkadaşlar web site veya kanalların kapanması durumunda iletişimde kalabilmek yeni siteyi öğrenmek isterseniz instagram hesabımızı takip edebilirsiniz.
Okur yorumları
0 yorumHenüz yorum yapılmadı. Bu kitabı okuduysanız ilk değerlendirmeyi siz paylaşın.