1979: Behsad’ın Tahran’daki Mücadelesi
Romanın ilk bölümü 1979 yılında İran’da geçer. Genç bir komünist devrimci olan Behsad, Şah yönetiminin sona ermesinin ardından daha özgür ve adil bir ülke kurulabileceğine inanır. Arkadaşlarıyla birlikte siyasal faaliyetlerde bulunur. Aynı dönemde Nahid ile tanışır ve aralarında bir ilişki gelişir. Devrimin ardından İran’ın geleceği konusunda doğan umutlar, yeni iktidarın muhalifler üzerindeki baskılarıyla yerini belirsizliğe bırakır. Behsad’ın siyasete katılımı, Nahid ile kurduğu aile ve daha sonra İran’dan ayrılmak zorunda kalmaları, romanın sonraki kuşaklara uzanan olaylarının başlangıcını oluşturur.
1989: Nahid’in Batı Almanya’daki Yaşamı
On yıl sonrasını anlatan bölümde aile artık Batı Almanya’dadır. Nahid, İran’dan uzakta geçen hayatında geride bıraktığı insanlarla ilgili haberlere ulaşmaya çalışır. Radyo yayınlarını takip etmesi, ülkesiyle bağını sürdürme yollarından biridir. Behsad ile birlikte çocuklarını büyütürken göçün gündelik sonuçlarıyla karşılaşır. Yeni ülkede yaşamak, İran’daki akrabalar ve arkadaşlarla kurulan ilişkilerin tamamen sona erdiği anlamına gelmez. İran’daki siyasi gelişmeler, Almanya’da kurulan hayatı etkilemeyi sürdürür. Nahid’in bölümü, aynı aile hikâyesini sürgün deneyimini yaşayan annenin bakış açısından anlatır.
1999: Lale’nin İran’a Dönüşü
Ailenin kızı Lale, 1999 yılında annesi Nahid ile İran’a seyahat eder. Almanya’da büyümüş olan Lale’nin ülkeye ilişkin bilgileri aile anlatılarından ve çocukluk anılarından gelmektedir. Tahran’a geldiğinde gördüğü şehir, zihninde taşıdığı görüntüyle tam olarak örtüşmez. Anne ve kızın bu yolculuğu, aynı ülkeye iki farklı kuşağın nasıl yaklaştığını ortaya koyar. Nahid için İran, siyasi mücadele ve ayrılıkla bağlantılı yaşanmış bir geçmişe sahiptir. Lale içinse aile tarihi ile kişisel deneyimleri arasında bir mesafe bulunur. Bu bölümde aile sırları, geçmişten aktarılan bilgiler ve göçmen bir ailenin ikinci kuşağının yaşadıkları öne çıkar.
2009: Mo ve Yeşil Hareket
Romanın dördüncü zaman dilimi 2009 yılıdır. Lale’nin kardeşi Mo, Almanya’da yaşayan genç bir öğrencidir. İran’da gerçekleşen protestolar ve Yeşil Hareket gündeme gelirken onun dikkatini yalnızca siyasal olaylar belirlemez; kendi çevresindeki ilişkiler ve bir arkadaşının yaşadığı duygusal sorunlar da hayatının parçasıdır. Böylece Behsad’ın 1979’da doğrudan katıldığı siyasi mücadelenin üzerinden otuz yıl geçtikten sonra, aynı ailenin genç kuşağında siyasetle kurulan ilişki başka bir biçimde görünür. İran’daki gelişmeler, ülke dışında yaşayan aile üyelerinin hayatına yeniden girer.
Dört Döneme Yayılan Aile Anlatısı
Geceleri Sessizdir Tahran, 1979, 1989, 1999 ve 2009 yıllarını dört ayrı bakış açısıyla bir araya getirir. Anlatı aynı ailenin üyeleri aracılığıyla İran’daki siyasal değişimleri ve Almanya’ya göçün sonuçlarını izler. Behsad ve Nahid’in İran’dan ayrılmasına neden olan koşullar, çocukları Lale ile Mo’nun yaşamında da etkisini sürdürür. Romanın farklı kuşaklara yer vermesi, aile içinde aktarılan geçmiş ile her bireyin kendi yaşadıkları arasındaki farkın anlatılmasını sağlar. Siyasi baskı, göç, aile bağları ve başka bir ülkede büyüme, dört zaman diliminde birbirine bağlanan olayların temel parçalarıdır.
Yazar, Çeviri ve Baskı Bilgileri
Shida Bazyar’ın ilk romanı olan eser, Almanca özgün adı Nachts ist es leise in Teheran ile 2016 yılında yayımlanmıştır. Aynı yıl Ulla Hahn Ödülü’ne layık görülmüştür. Türkçeye Gül Gürtunca tarafından çevrilmiştir. İlk Türkçe baskısı 2016 yılında Hep Kitap etiketiyle yayımlanmıştır. İthaki Yayınları’nın 2026 tarihli yeni baskısı 216 sayfadır ve ISBN numarası 9786052657591’dir. Romanın bölümleri İran Devrimi’nden 2009 Yeşil Hareket’e uzanan dönemde Behsad, Nahid, Lale ve Mo’nun yaşamlarını ele alır. Bu kayıt, önceki site kaydından ayrı bir sürüm olarak “Orjinal Çeviri” başlığıyla listelenmektedir.
Behsad, Nahid, Lale ve Mo’nun 1979–2009 yılları arasında İran ve Almanya’da geçen aile hikâyesi.
Okur yorumları
0 yorumHenüz yorum yapılmadı. Bu kitabı okuduysanız ilk değerlendirmeyi siz paylaşın.